Stille reserves voortgezet en middelbaar beroepsonderwijs

De komende jaren worden in het voortgezet onderwijs, bij ongewijzigde omstandigheden, lerarentekorten verwacht. Voor het middelbaar beroepsonderwijs is dat minder het geval. Hieronder is te zien in hoeverre er mensen zijn die beschikken over een bevoegdheid om les te geven in het voortgezet en middelbaar beroepsonderwijs, maar daar op dit moment niet werken. Dit is zichtbaar per provincie en voor de tekortvakken. Daarnaast is te zien in welke concurrerende sectoren deze mensen werken en het uurloon van deze mensen in vergelijking met een lerarensalaris.

De Arbeidssituatie van de personen met een lerarenopleiding (gediplomeerd na 1988) voortgezet en middelbaar onderwijs op 1 oktober 2015, in aantallen
Aantal
werkt (ook) in onderwijs69811
werkt buiten onderwijs31679
werkt niet19556
arbeidsongeschikt2272

Voor de onderzoekspopulatie van 120 duizend mensen met een lerarenopleiding vo en mbo geldt dat er bijna 32 duizend een andere baan hebben en 20 duizend geen baan hebben en niet arbeidsongeschikt zijn. De groep die in principe in aanmerking kan komen voor een baan in het voortgezet of middelbaar onderwijs bestaat daarmee uit minimaal 51 duizend personen.

CentERdata Brontabel als csv (151 bytes)

De tekorten aan onderwijspersoneel in het voortgezet onderwijs zijn niet zozeer gespreid over regio’s, maar over vakken. Onderstaand de stille reserves voor de tekortvakken. Onder “gerelateerde grafieken” vindt u een uitsplitsing naar provincie en naar geslacht en leeftijd.

Arbeidssituatie van personen met een diploma van de lerarenopleiding vo/mbo (gediplomeerd na 1988) in de belangrijkste tekortvakken 1 oktober 2015, in aantallen
Werkt buiten het onderwijsWerkt niet, niet arbeids-ongeschikt
Nederlands16151504
Engels14511274
Wiskunde1089757
Frans774719
Duits463455
Natuurkunde442246
Scheikunde431171

Voor Nederlands is een stille reserve van minimaal 3 duizend personen beschikbaar. Ook voor het kleinste vak onder deze tekortvakken, scheikunde, zien we een stille reserve: deze bedraagt minimaal zo’n 600 personen.

CentERdata Brontabel als csv (259 bytes)
De minimale stille reserve van de personen met een lerarenopleiding (gediplomeerd na 1988) vo/mbo naar provincie op 1 oktober 2015, in aantallen
Werkt buiten het onderwijsWerkt niet, niet arbeids-ongeschikt
Groningen1182787
Friesland1509953
Drenthe753463
Overijssel20631131
Flevoland617368
Gelderland37172345
Utrecht30171838
Noord-Holland63474475
Zuid-Holland47893019
Zeeland354316
Noord-Brabant53762792
Limburg19471064

In Noord-Holland is de grootste stille reserve te vinden, maar dit is ook een provincie met relatief veel inwoners. De voornaamste conclusie uit bovenstaande grafiek is dat overal in Nederland sprake is van een stille reserve.

CentERdata Brontabel als csv (406 bytes)
De minimale stille reserve van de personen met een lerarenopleiding (gediplomeerd na 1988) vo/mbo naar geslacht en leeftijd op 1 okt 2015, in aantallen
Werkt buiten het onderwijsWerkt niet, niet arbeids-ongeschikt
M:-301966592
M:30-4032691079
M:40-5053781824
M:50-6528521919
M:65+781434
V:-3029711269
V:30-4044122443
V:40-5070054262
V:50-6536873097
V:65+611637

Vrouwen maken een wat groter deel uit van de stille reserve dan mannen, terwijl de verhouding bij de werkende leraren ongeveer gelijk is.

Met name de groep tussen 40 en 50 jaar neemt een grote plaats in. De geringe omvang van de groep 50 tot 65 jaar in de grafiek is kunstmatig. Zoals eerder gezegd is maar een klein deel van de mensen uit deze leeftijdgroep in het diplomabestand vertegenwoordigd. Alleen de 60-65 jarigen die een onderwijsdiploma na 1988 hebben behaald, zijn in beeld.

Brontabel als csv (324 bytes)
Sector waar mensen met een vo/mbo lerarenopleiding (gediplomeerd na 1988) werkzaam zijn die niet in het onderwijs werken per 1 oktober 2015, in aantallen
Aantal
Zorg10186
Zakelijke dienstverlening8108
Overheid4445
Handel2606
Industrie2043
Onbekend/overige1786
Cultuur947
Vervoer670
Horeca573
Bouw182
Landbouw133

Van de in dit onderzoek gevonden stille reserve werken ruim 10 duizend personen in de zorg. In de zakelijke dienstverlening werken iets meer dan 4 duizend personen, maar daar kunnen mensen tussen zitten die via bijvoorbeeld uitzendbureaus in het onderwijs werken (hun formele werkgever is dan onderdeel van de zakelijke dienstverlening). De overheid heeft minimaal 4,5 duizend mensen in dienst met een vo en mbo lesbevoegdheid en de handel 2,5 duizend. Onder "gerelateerde grafieken" vindt u een uitsplisting voor de sector zorg.

CentERdata Brontabel als csv (262 bytes)
Uitsplitsing sector zorg waar mensen met een lerarenopleiding vo/mbo (gediplomeerd na 1988) werkzaam zijn die niet in het onderwijs werken per 1 oktober 2015, in aantallen
Aantal
Praktijken en overige4163
Ziekenhuizen, verpleeghuizen4161
Welzijn1235
Kinderopvang627

Binnen de sector zorg zijn de grootste aantallen te vinden in de ziekenhuizen en de categorie ‘praktijken en overige’. Gezien de achtergrond van het diploma is een beperkt deel te vinden in de kinderopvang.

CentERdata Brontabel als csv (151 bytes)

Een belemmering die geregeld wordt genoemd om naar het onderwijs over te stappen, is de hoogte van het salaris. Daarom is een analyse gedaan waarbij groepen met een vo/mbo lerarenopleiding, die binnen en buiten het onderwijs werken, op bruto uurloon zijn vergeleken, wederom gecorrigeerd voor leeftijdsgroepen en geslacht.

Vergelijking bruto uurloon van personen met een vo/mbo leraren diploma werkzaam buiten het onderwijs met personen die binnen het onderwijs werken op 1 okt 2015, in aantallen
Aantal
-80%12400
80-100%8584
100-120%4973
120%+5582

Bijna 40% van degenen die buiten het onderwijs werken verdient minder dan 80% van het lerarensalaris, gecorrigeerd op geslacht en leeftijdsgroepen. In totaal verdient twee derde van de stille reserve minder dan degenen die in het onderwijs werken.

CentERdata Brontabel als csv (97 bytes)

Zie ook

Afzenders