Eindexamens voortgezet onderwijs

De eindexamens zijn de afsluiting van het voortgezet onderwijs.

Aan het eind van het laatste schooljaar worden de centrale eindexamens afgenomen. Een combinatie van de resultaten van deze eindexamens en de schoolexamens die door een aantal schooljaren heen worden afgenomen, bepalen of een leerling slaagt voor het voortgezet onderwijs en zijn of haar diploma haalt.

In de eerste grafiek is het slagingspercentage van de leerlingen voor verschillende onderwijssoorten te zien. Onder 'Gerelateerde grafieken' zijn het gemiddelde cijfer voor de centrale examens en het gemiddelde cijfer voor de schoolexamens te vinden. Ook is hier het slagingspercentage te vinden naar sociaaleconomische positie van de leerlingen en de diplomaverdeling naar het opleidingsniveau van ouders.

In de tweede grafiek staat het gemiddelde eindexamencijfer voor het kernvak Nederlands, en onder 'Gerelateerde grafieken' die voor de andere kernvakken Engels en Wiskunde.

Slaagpercentage Per onderwijssoort en totaal
vmbo-bbvmbo-kbvmbo-gthavovwototaal %
201195.4%94.4%92.6%85.6%88.9%90.6%
201296.0%93.4%90.3%86.7%87.5%89.8%
201396.8%93.1%91.4%88.0%91.9%91.4%
201496.8%95.0%93.4%87.9%89.8%91.8%
201597.5%95.3%94.3%87.6%92.4%92.6%
201697.7%95.8%94.0%88.6%91.2%92.7%
201798.1%96.0%92.9%87.2%91.0%92.0%

Over de jaren heen wordt het hoogste slaagpercentage gehaald in het vmbo, gevolgd door vwo en havo. Er was al geruime tijd sprake van een dalende tendens toen in 2012 de eerste strengere exameneisen van kracht werden. Van te voren werd gevreesd voor een sterke daling van het aantal geslaagde leerlingen. De slaagpercentages bleken in dat jaar echter maar licht te zijn gedaald en in het havo zelfs te zijn gestegen. Bij de eindexamens in 2013 kwam er een eind aan de dalende tendens en was er juist een opvallende stijging van het slaagpercentage in alle schooltypen, vooral in het vwo (+4.4%). In de jaren erna is het slaagpercentage in het vmbo-bb en vmbo-kb verder gestegen. In het vmbo-gt is de stijging van slaagpercentage gestabiliseerd in 2016 en in 2017 voor het eerst sinds 2012 weer gedaald. In het havo schommelt het slaagpercentage; in 2017 is er weer een daling ten opzichte van 2016.  In het vwo zien we ook een wisselend beeld: in 2014 was er eerst een aanzienlijke daling (-2.1%) terwijl er 2015 weer sprake was van een opvallende stijging (+2.6%). In 2016 zagen we weer een daling en wel met 1.2%. Het slaagpercentage voor de totale groep kandidaten is in 2017 met 0.7% gedaald ligt nu op 92.0%.

DUO: Examenmonitor VO 2017 Brontabel als csv (338 bytes)
Gemiddeld cijfer voor het centraal examen Per schooltype
vmbo-bbvmbo-kbvmbo-gthavovwo
20086.446.246.266.296.32
20096.426.156.306.196.32
20106.436.176.256.136.27
20116.326.096.106.156.26
20126.576.306.296.306.40
20136.626.276.276.476.59
20146.666.306.406.376.44
20156.706.326.506.356.56
20166.686.356.406.406.52
20176.826.356.376.336.54

Bij het cijfer voor het centraal eindexamen was vanaf 2007 sprake van een dalende tendens. Deze tendens werd in 2012 doorbroken toen er een opvallende stijging te zien was op het moment dat de strengere exameneis ten aanzien van het gemiddelde examencijfer werd ingevoerd.
In examenjaar 2013 werd de kernvakkenregel ingevoerd in havo/vwo. In dat jaar stegen in havo/vwo de cijfers verder en trad in het vmbo een stabilisatie op. Van 2013 tot 2015 zijn de examencijfers in alle leerwegen van het vmbo gestegen. In die periode zijn de cijfers in het vwo per saldo gelijk gebleven maar in het havo gedaald. De gegevens van het eindexamen 2017 laten bij het havo weer een daling zien evenals in vmbo-gt. De ce-cijfers in de overige onderwijsvormen zijn gestegen, het sterkst in vmbo-bb (-0.14 punt).

DUO: Examenmonitor VO 2017 Brontabel als csv (345 bytes)
Gemiddeld cijfer schoolexamen Per schooltype
vmbo-bbvmbo-kbvmbo-gthavovwo
20086.586.616.626.506.89
20096.576.606.616.446.87
20106.556.586.606.426.83
20116.526.556.576.426.80
20126.496.516.546.416.78
20136.496.516.546.436.77
20146.496.516.556.456.79
20156.496.526.576.446.80
20166.506.546.586.456.80
20176.506.556.596.456.79

De gemiddelde schoolexamencijfers zijn in 2017 nauwelijks veranderd ten opzichte van eerdere examenjaren. Na de licht dalende tendens die in de periode tot 2012 te zien was, is er sindsdien weinig veranderd.

DUO: Examenmonitor VO 2017 Brontabel als csv (345 bytes)
Slagingspercentage naar hoogste opleidingsniveau van de ouders 2016/17
Vmbo-bVmbo-kVmbo-gVmbo-tHavoVwoTotaal
max. mbo 196,794,287,99079,181,190
mbo2-4, havo, vwo98,596,289,69386,188,392
hbo-of wo-bachelor.97,292,294,58991,292,2
hbo- of wo-master, doctor.96,791,395,290,493,793,1
totaal9895,99093,287,29191,9

Voor de meeste onderwijssoorten geldt: hoe hoger het opleidingsniveau van de ouders, hoe hoger het slagingspercentage. Het duidelijkst is dit te zien voor het havo en het vwo. Hier is het slagingspercentage van degenen met de laagst opgeleide ouders ca. 10%-punten lager dan het slagingspercentage van degenen met de hoogst opgeleide ouders. Bij vmbo-basis varieert het slaagpercentage niet zo veel, behalve dat het wat lager is voor leerlingen met de laagst opgeleide ouders.

CBS Brontabel als csv (285 bytes)
Slagingspercentage naar huishoudensinkomen 2016/17
Vmbo-basisberoepsVmbo-kaderberoepsVmbo-gemengdVmbo-theoretischHavoVwoTotaal
eerste tertiel97,494,687,990,783,286,490,8
middelste tertiel98,796,590,493,686,689,992,1
hoogste tertiel98,397,091,394,789,392,592,6
totaal98,095,990,093,287,291,091,9

Voor bijna alle onderwijssoorten geldt: hoe hoger het huishoudensinkomen, hoe hoger het slagingspercentage. Voor vmbo-b is het slagingspercentage bij kinderen uit het middelste tertiel net iets hoger dan die uit het hoogste tertiel.

CBS Brontabel als csv (284 bytes)
Slagingspercentage naar migratieachtergrond 2016/17
Vmbo-bVmbo-kVmbo-gVmbo-tHavoVwoTotaal
Nederlandse achtergrond98,696,790,994,488,592,392,9
Marokkaanse migr.96,893,280,886,175,877,487,1
Turkse migr.94,991,782,583,475,171,385,4
Surinaamse migr.97,394,984,389,879,677,488,0
Antiliaanse migr.97,793,289,591,278,288,190,2
Overig niet-westerse migr.96,694,482,190,579,782,887,7
Overig westerse migr.97,894,589,192,087,089,891,0

Er zijn verschillen in het slagingspercentage tussen examenkandidaten van verschillende migratieachtergronden. De verschillen in het slagingspercentage zijn het grootst bij vmbo-t, havo en vwo en het kleinst bij vmbo-b en vmbo-k. Het slagingspercentage van examenkandidaten met een Turkse migratieachtergond zijn het laagste: bij alle onderwijssoorten, met uitzondering van vmbo-g, is het slagingspercentage lager dan dat van examenkandidaten met een andere migratieachtergrond.

CBS Brontabel als csv (437 bytes)
Verdeling van geslaagden naar hoogste opleidingsniveau van de ouders 2016/17
Vmbo-bVmbo-kVmbo-gVmbo-tHavoVwo
max. mbo 12424.27156
mbo2-4, havo, vwo14204292310
hbo-of wo-bachelor5103263324
hbo- of wo-master, doctor242173144
totaal11153262519

In 2016/'17 behaalden 26% van de geslaagden een diploma vmbo-b of vmbo-k. Bij de geslaagden met de laagst opgeleide ouders was dit 48% en bij de geslaagden met de hoogst opgeleide ouders 6%. Anderzijds behaalden 21% van de geslaagden met de laagst opgeleide ouders een havo- of vwo-diploma tegen 75% van de geslaagden met de hoogst opgeleide ouders.

CBS Brontabel als csv (206 bytes)
Gemiddeld eindexamencijfer Nederlands, per schoolsoort
vmbo-bbvmbo-kbvmbo-gthavovwo
20086,436,236,236,126,36
20096,416,056,236,026,42
20106,386,176,575,996,12
20116,326,025,936,016,22
20126,476,156,276,156,31
20136,636,156,226,216,46
20146,526,186,266,316,46
20156,636,086,336,026,02
20166,626,176,296,236,13
20176,86,216,176,266,18

In het examenjaar 2015 traden er grote verschillen op in de resultaten voor het vak Nederlands. In het havo was het gemiddeld ce-cijfer met 0.29 punt gedaald en in het vwo zelfs met 0.44 punt. De ontwikkeling in het vwo kan verklaard worden uit het feit dat in 2015 de normering is afgestemd op de cesuren die horen bij de referentieniveaus. Dit betekende dat aan de kandidaten hogere prestatie-eisen werden gesteld. In 2016 en 2017 zien we in havo en vwo weer een hoger niveau. Het cijfer voor het centraal examen Nederlands in vmbo-kb en vmbo-bb laat een stijging zien, terwijl in het vmbo-gt de afgelopen jaren een lichte daling is opgetreden.

DUO: Examenmonitor VO 2017 Brontabel als csv (344 bytes)
Gemiddeld eindexamencijfer Engels, per schoolsoort
vmbo-bbvmbo-kbvmbo-gthavovwo
20086,746,346,196,516,25
20096,676,226,466,216,43
20106,756,336,346,116,35
20116,646,366,496,146,18
20126,866,366,296,246,32
20136,956,36,296,696,89
20147,016,346,736,886,77
20157,156,436,696,826,97
20167,026,46,646,847,03
20177,326,616,796,917,05

Het ce-cijfer voor het vak Engels is sinds 2011 aanzienlijk gestegen, waarbij er met name in 2013 sprake was van een opvallende toename. In de jaren erna zijn de veranderingen beperkt gebleven. In 2017 zien we voor alle niveaus weer een stijging; in het vwo is deze stijging minimaal met 0.02 punt maar het vmbo-bb laat een forse stijging zien van 0.3 punt.

DUO: Examenmonitor VO 2017 Brontabel als csv (343 bytes)
Gemiddeld eindexamencijfer Wiskunde, per schoolsoort
vmbo-bbvmbo-kbvmbo-gthavovwo
20086,636,336,576,566,36
20096,666,146,416,366,29
20106,536,076,156,26,34
20116,425,986,16,276,34
20126,756,296,416,416,52
20136,746,256,366,476,9
20146,826,246,516,596,64
20156,826,536,996,647,05
20166,996,436,516,596,93
20176,836,176,416,387,05

Bij het centraal examen in 2012 bleek het wiskundecijfer over de hele linie aanzienlijk te zijn gestegen. Ook in de volgende examenjaren bleven de cijfers toenemen (al dan niet met tussentijdse schommelingen). In 2015 werd er in alle schooltypen voorlopig een nieuw hoogste gemiddeld ce-cijfer behaald. Met uitzondering van vmbo-bb trad er daarna een duidelijke daling op. Deze daling heeft zich in 2017 voortgezet, waarbij alleen het vwo een ander beeld laat zien met een stijging met 0.12 punt. De daling is het sterkst in vmbo-kb (-0.26) en het havo (-0.21). De daling in de andere onderwijsvormen is minder groot.

DUO: Examenmonitor VO 2017 Brontabel als csv (342 bytes)

Afzenders