Schooladvies en heroverweging schooladvies

In leerjaar 8 geeft de basisschool advies over het voortgezet onderwijs (vo) dat bij een leerling past. De school kijkt voor het schooladvies onder andere naar leerprestaties, aanleg en ontwikkeling op de basisschool.

In 2015 waren basisscholen voor het eerst verplicht om leerlingen vóór 1 maart een schooladvies te geven. In april/mei heeft het merendeel van de leerlingen daarnaast een eindtoets gemaakt. Voor de leerlingen die op de eindtoets hoger scoorden dan hun oorspronkelijke advies, kon de basisschool in 2015 voor het eerst het schooladvies heroverwegen (naar boven bijstellen). Voor leerlingen die lager scoorden dan hun schooladvies, mag de school het advies niet aanpassen.

Het schooladvies kan bestaan uit een onderwijssoort, bijvoorbeeld havo, maar kan ook samengesteld zijn uit meerdere onderwijssoorten, bijvoorbeeld havo + vwo. Hieronder staat de verdeling van de gegeven adviezen voor schooljaar 2012-2013 en 2013-2014 en de heroverwogen schooladviezen voor schooljaar 2014-2015 tot en met schooljaar 2016-2017. In de gerelateerde grafieken staat de verdeling van schooladviezen in schooljaar 2016-2017 naar sociaaleconomische positie van de leerlingen.

Daaronder wordt het advies uit de eindtoetsen vergeleken met het advies dat door de leraren gegeven werd. Vervolgens is de positie van leerlingen in het derde leerjaar van het vo te zien, vergeleken met het oorspronkelijke schooladvies dat ze ontvingen. Tot slot wordt het oordeel van leerlingen weergegeven over de begeleiding die ze hebben gekregen bij de overgang van de basisschool naar het vo.

Schooladviezen In procenten
2012-20132013-20142014-20152015-20162016-2017
vso0,10%0,10%0,10%0,10%0,10%
pro0,70%0,80%0,80%0,90%0,80%
vmbo-b6,80%7,40%7,70%7,00%6,10%
vmbo-b + vmbo-k3,60%3,20%2,50%2,90%3,40%
vmbo-k9,70%10,70%11,40%10,60%9,20%
vmbo-k + vmbo-(g)t2,70%2,30%1,80%2,40%3,30%
vmbo-(g)t21,50%22,00%22,50%20,70%18,40%
vmbo-(g)t + havo8,10%6,60%5,30%6,60%8,50%
havo18,90%20,20%22,10%20,50%18,80%
havo + vwo9,60%7,90%6,10%7,60%9,80%
vwo18,30%18,90%19,70%20,60%21,50%

In schooljaar 2016-2017 is de verdeling over de verschillende schooladviezen ongeveer gelijk gebleven vergeleken met eerdere schooljaren. In verhouding is het aantal dubbele adviezen net als vorig schooljaar toegenomen. 

DUO 1 cijfer PO 2011-2017 Brontabel als csv (595 bytes)
Definitief schooladvies naar hoogst behaald opleidingsniveau ouders 2016/17 (in %)
vsoprovmbo-bvmbo-b en vmbo-kvmbo-kvmbo-k en vmbo-(g)tvmbo-(g)tvmbo-(g)t en havohavohavo en vwovwo
max. mbo 1..1571552181367
mbo2-4, havo, vwo..8513422918812
hbo-of wo-bachelor..3263189231225
hbo- of wo-master, doctor..1131107201444

Kinderen van hoogopgeleide ouders krijgen vaker een vwo-schooladvies van de leerkracht, dan kinderen van laagopgeleide ouders. Dit geldt voor zowel de havo/vwo- en vwo-adviezen. Ook de scores op de Centrale Eindtoets zijn hoger naarmate de ouders hoger opgeleid zijn. Voor het gemengde advies vmbo-g(t)/havo zijn vrijwel geen verschillen naar opleidingsniveau van ouders. Het gemengde advies havo/vwo wordt relatief vaak gegeven aan kinderen met hoogopgeleide ouders.

CBS Brontabel als csv (292 bytes)
Definitief schooladvies naar huishoudensinkomen 2016/17 (in %)
vsoprovmbo-bvmbo-b en vmbo-kvmbo-kvmbo-k en vmbo-(g)tvmbo-(g)tvmbo-(g)t en havohavohavo en vwovwo
laagste tertiel0211513420916813
middelste tertiel016310420919918
hoogste tertiel002252158211232

In de figuur is het huishoudensinkomen van de kinderen ingedeeld naar de drie groepen (tertielen) gebaseerd op alle huishoudens in Nederland met een inkomen.
Kinderen uit huishoudens met een hoger inkomen krijgen vaker een vwo-schooladvies, dan kinderen uit huishoudens met een lager inkomen. Dit geldt voor zowel de havo- en havo/vwo-adviezen. Ook de scores op de Centrale Eindtoets zijn hoger naarmate het besteedbaar huishoudinkomen hoger is.

CBS Brontabel als csv (242 bytes)
Definitief schooladvies naar migratiechtergrond 2016/17 (in %)
vsoprovmbo-bvmbo-b en vmbo-kvmbo-kvmbo-k en vmbo-(g)tvmbo-(g)tvmbo-(g)t en havohavohavo en vwovwo
Nederlandse achtergrond005393188201023
Marokkaanse migratieachtergrond02116114211015811
Turkse migratieachtergrond0314612520101479
Surinaamse migratieachtergrond0210612419916814

Deze figuur laat de verdeling van de schooladviezen zien naar migratieachtergrond. De migratieachtergrond van het kind is bepaald op basis van het geboorteland van kind en ouders volgens de definitie van het CBS. Bij alle groepen met een niet-westerse migratieachtergrond komen de adviezen vmbo-b, vmbo-b/k en vmbo-k vaker voor en de adviezen havo en vwo minder vaak dan in de groep met een Nederlandse migratieachtergrond. Grote verschillen in het voorkomen van gemengde adviezen zijn er niet.

CBS Brontabel als csv (336 bytes)
Eindtoetsadviezen vergeleken met oorspronkelijke schooladviezen
2015-20162016-2017
Toetsadvies is ten minste een hele schoolsoort lager dan het schooladvies14%14%
Toetsadvies is een halve schoolsoort lager dan het schooladvies16%16%
Toetsadvies is gelijk aan het schooladvies36%37%
Toetsadvies is een halve schoolsoort hoger dan het schooladvies19%19%
Toetsadvies is ten minste een hele schoolsoort hoger dan het schooladvies15%14%

Voor de leerlingen die op de eindtoets hoger scoren dan hun oorspronkelijke advies, kan de basisschool het schooladvies heroverwegen (naar boven bijstellen). In schooljaar 2016-2017 kwam 33% van de leerlingen in aanmerking voor een heroverweging. Deze leerlingen hadden een toetsadvies dat een halve schoolsoort hoger (19%) of ten minste een hele schoolsoort hoger (14%) lag dan het oorspronkelijke schooladvies. 

Voor leerlingen die op de eindtoets lager scoren dan hun schooladvies (30%), mag de school het advies niet aanpassen.

DUO: 1 cijfer PO 2016 & 2017 Brontabel als csv (386 bytes)
Positie in derde leerjaar vo van leerlingen per schooladvies
vso/probrug 1/2brug3vmbo3 bvmbo3 kvmbo3 gthavo3vwo3vmbo4havo/vwo 4mbouitstroom
vso/pro72%5%0%16%4%1%1%0%0%0%0%2%
vmbo b5%5%0%61%23%4%0%0%0%0%0%1%
vmbo b/k2%4%0%36%47%11%0%0%0%0%0%1%
vmbo b/gt3%5%0%33%33%23%2%0%0%0%0%1%
vmbo k1%4%0%19%57%18%0%0%0%0%0%1%
vmbo k/gt1%3%0%9%43%41%2%0%0%0%0%1%
vmbo gt1%5%1%3%16%64%9%0%0%0%0%1%
vmbo gt/havo1%5%3%1%6%50%31%3%0%0%0%1%
overig vmbo/havo/vwo1%6%4%3%8%39%29%9%0%0%0%1%
havo1%6%6%0%1%20%50%15%0%0%0%0%
havo/vwo0%5%4%0%1%9%39%41%0%0%0%0%
vwo0%4%4%0%0%1%11%79%0%0%0%0%

Het schooladvies van de basisschool komt voor het merendeel overeen met het niveau waarop leerlingen in het derde jaar van het voortgezet onderwijs (vo) onderwijs volgen. Van de leerlingen met een vwo-advies bevindt 79% zich in het derde leerjaar op vwo-niveau. Voor het vso/pro is dit 72%.

Bij gemengde adviezen volgt over het algemeen uiteindelijk een bijna even grote groep het ene als het andere geadviseerde schoolniveau. Van leerlingen met een havo/vwo-advies bevindt 39% zich op havo-niveau en 41% op vwo-niveau. Een vergelijkbare verdeling is te zien bij een vmbo k/gt-advies. Een vmbo gt/havo-advies loopt het meest uiteen, namelijk 50% op vmbo gt-niveau en 31% op havo-niveau.

DUO Brontabel als csv (675 bytes)
Percentage leerlingen dat aangeeft goed te zijn begeleid in keuze voor voortgezet onderwijs
percentage
201071%
201273%
201471%

Ruim twee-derde van de leerlingen in de brugklas is tevreden over de begeleiding die ze hebben gekregen bij de overgang van het primair onderwijs naar de brugklas in het voortgezet onderwijs. Dit aandeel is de afgelopen jaren stabiel.

LAKS Brontabel als csv (43 bytes)

Afzenders