Salaris leraren in basisonderwijs en voortgezet onderwijs

Een lerarenopleiding leidt in de meeste gevallen op tot een diploma in het hoger onderwijs (in Nederland is dit in het basisonderwijs veelal een hbo-bachelor niveau).

Het figuur toont de verhouding tussen het lerarensalaris en het jaarsalaris van een vergelijkbaar ho-opgeleide (dus gewogen naar opleidingsniveau).
Vergeleken met de vergelijkingslanden in de figuur, is het relatieve salaris in het basisonderwijs in Nederland ongeveer gelijk aan dat in Finland en het Verenigd Koninkrijk en lager dan in de andere landen. Alleen in de VS is het relatieve salaris veel lager dan in Nederland.
In het voortgezet onderwijs is het lerarensalaris dichtbij wat vergelijkbaar ho-opgeleiden verdienen in andere EU-landen, maar ook hier is in de VS het relatieve salaris veel lager dan in Nederland. 

Verhouding tussen het lerarensalaris en het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer in de leeftijd van 25-64 jaar (2019)

Verhouding tussen het lerarensalaris en het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer in de leeftijd van 25-64 jaar (2019)
BasisonderwijsOnderbouw voortgezet onderwijsBovenbouw voortgezet onderwijs
BEL (VL) (2017)0,950,950,93
ZWE0,850,790,78
DUI0,850,941,01
FRA (2016)0,810,880,99
VK0,780,840,84
NED0,770,890,89
FIN (2017)0,750,830,93
VS0,540,560,59
DEN0,83
EU-230,84

Er zijn verschillen in de verhouding tussen het lerarensalaris en dat van álle hoogopgeleiden tussen mannen en vrouwen en naar leeftijd. De gerelateerde grafieken tonen deze verschillen. Samengevat is het verschil tussen onderwijs en andere sectoren in salaris groter voor mannen dan voor vrouwen (vrouwelijke leraren in het voortgezet onderwijs verdienen zelfs meer dan hoogopgeleide vrouwen in de vergelijkingsgroep in Nederland en sommige andere landen). Het verschil tussen de beloning van leraren en andere hoogopgeleiden is het kleinst op jonge leeftijd en neemt toe naarmate de leeftijd toeneemt.

Bron: EAG 2020, tabel D3.2 Brontabel als csv (294 bytes)
Verhouding tussen het lerarensalaris (basisonderwijs) en het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer in de leeftijd van 25-64 jaar, naar geslacht (2019)
manvrouw
BEL (VL) (2017)0,790,96
FIN (2017)0,790,97
ZWE0,730,94
FRA (2016)0,730,95
VK0,720,95
DEN0,710,95
NED0,680,88
VS0,560,76
OESO0,730,96
EU-230,710,95

In deze grafiek staat het relatieve salaris voor mannen en vrouwen apart. Het is niet gewogen voor opleidingsniveau van de ho-opgeleide werknemers en de leraren. Het verschil in beloning is groter voor mannen dan voor vrouwen. Ten opzichte van het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer verdient een Nederlandse man die lesgeeft in het basisonderwijs 32% minder. Voor vrouwen is dit 12%. Dit patroon zie je ook in andere OESO-landen. Gemiddeld hebben vrouwelijke leraren in de EU-landen een bijna even hoog salaris als alle ho-opgeleide werkneemsters (fulltime equivalent). Mannelijke leraren verdienen minder dan gemiddelde ho-opgeleide werknemers. 

Bron: EAG 2020, tabel D3.8 (web only) Brontabel als csv (193 bytes)
Verhouding tussen het lerarensalaris (onderbouw voortgezet onderwijs) en het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer in de leeftijd van 25-64 jaar, naar geslacht (2019)
manvrouw
FIN (2017)0,861,09
VK0,851,06
NED0,841,05
FRA (2016)0,81,06
JAP0,8
ZWE0,770,98
BEL (VL) (2017)0,750,97
DEN0,720,95
VS0,580,78
OESO0,781,03
EU-230,791,04

In deze grafiek staat het relatieve salaris voor mannen en vrouwen apart. Het is niet gewogen voor opleidingsniveau van de ho-opgeleide werknemers en de leraren. Het verschil in beloning is groter voor mannen dan voor vrouwen. Ten opzichte van het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer verdient een Nederlandse man die lesgeeft in de onderbouw vo 16% minder. Vrouwen verdienen als ze lesgeven in de onderbouw vo meer dan wat ho-opgeleide vrouwen gemiddeld verdienen (1,05), ofwel het lerarensalaris is 5% meer dan gemiddeld salaris). Dit patroon zie je ook in andere OESO-landen.

Bron: EAG 2020, tabel D3.8 (web only) Brontabel als csv (202 bytes)
Verhouding tussen het lerarensalaris (basisonderwijs) en het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer in de leeftijd van 25-64 jaar, naar leeftijd (2019)
25-34 jaar35-44 jaar45-54 jaar55-64 jaar25-64 jaar
ZWE1,020,820,730,780,84
DEN0,960,830,730,780,81
BEL (VL) (2017)0,950,850,850,880,85
VK0,920,810,830,870,83
FIN (2017)0,910,830,880,90,88
NED0,910,740,640,680,73
FRA (2016)0,890,770,730,690,8
VS0,710,60,60,640,62
DUI0,93
OESO0,90,780,770,780,85
EU-230,880,780,760,770,85

In deze grafiek staat het relatieve salaris naar leeftijd. Het is niet gewogen voor opleidingsniveau van de ho-opgeleide werknemers en de leraren.
Het startsalaris in het basisonderwijs in Nederlands is 91% van het gemiddelde salaris van jonge hoogopgeleiden. Na verloop van tijd wordt het verschil met het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer groter. Dit patroon zie je bij andere EU-landen ook, maar in Nederland is het sterker dan gemiddeld in de EU-landen. In sommige landen zijn er veel kleinere verschillen naar leeftijd, bijvoorbeeld in Finland.

Bron: EAG 2020, tabel D3.8 (web only) Brontabel als csv (400 bytes)
Verhouding tussen het lerarensalaris (onderbouw voortgezet onderwijs) en het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer in de leeftijd van 25-64 jaar, naar leeftijd (2019)
25-34 jaar35-44 jaar45-54 jaar55-64 jaar25-64 jaar
ZWE1,060,850,760,790,87
NED1,020,880,780,840,88
FIN (2017)1,010,930,960,970,97
VK0,990,920,930,950,92
DEN0,970,830,740,790,82
FRA (2016)0,970,850,840,80,9
BEL (VL) (2017)0,960,870,840,840,85
VS0,740,640,630,650,65
DUI1,02
OESO0,930,830,810,820,89
EU-230,910,810,790,80,89

In deze grafiek staat het relatieve salaris naar leeftijd. Het is niet gewogen voor opleidingsniveau van de ho-opgeleide werknemers en de leraren.
Het startsalaris in de onderbouw van het voortgezet onderwijs in Nederland is goed, na verloop van tijd ontstaat een verschil met het gemiddelde salaris van een ho-opgeleide werknemer. Het verschil is minder groot dan bij leraren in het basisonderwijs. Dit patroon zie je bij andere EU-landen ook. Er zijn wel verschillen tussen landen in hoe groot dit verschil naar leeftijd is.

Bron: EAG 2020, tabel D3.8 (web only) Brontabel als csv (402 bytes)

Afzenders